Sali MemedNovember 13, 2018
Moni-1280x853.jpg

2min43

Ijuna rakayate  o Studentya e Romane, Ashkalyune thay Egipqanyune  komunitetyenge, organizine yek prezentipe vash o hramipe e Romana Qhibyako dive e Sumdalako kova startingya te festingyol kotar o bersh 2015 ani Repoblika e Hervaskaki.

Pe akava hramipe lele kotor o studentya ,politikake subyektya , reprezentya kotar o OSBE, preprezentya e NGO Organizacienge thay dizune e romane komuniteteske.

O manifestipe sherdingya e romana himna jelem,jelem, kote pe angluno lafipe ulo  kotar o direktori e NGO organiazaciako Roma Versitas Kosovo, Avni Mustava, kote mangla naysipe sa e misafiryenge thay kergya nays e studentyenge kay lele korkoro iniciativa vash te hraminen akava mahatno dive vashg o roma.

Palo akava o Denur Paqaku , studenti ani krang  Politikaki Skenciako, vakergya vash o historiati e romengo thay e romana qhibyako ,o flago thay o diyalektya kola vastingyona may buderi kotar o roma ano Sumbal.

O lafipe lela ini o veteran e zhurnalistikako Orhan Galush, kola sine prezentyuno thay bare emociyenda vakergya kay ; “akava so kerena tumen qaqipeya manglape te na bistargyol niyek ver feri so but hari jene janena kay e romani qhib sila mashkarthemutno hramipe e divesko kotar o UNESKO”.

O programi sherdingya ini e yavere reprezentyenca kotar o albanyuno komuniteti kova drabarde romane poeziye thay ayek alo ji pe agor e hramipasko kvash akava dive .

Jene kola organizinde akava hramipe e divesko vash vastipe e romana qhibyako ano Sumbal sine :Sylejmane Elshani ,Edis galushi, Denis Galushi, Nuhi Morina,Denur Paqaku, Sabina Berisha ,Elfrida thay Evgina Kallo,Furkan Ago , Shenoll Qylangji thay aver.


Sali MemedNovember 12, 2018
festival-roma-1.jpg

2min47

Akaja manifestacija si taro baro dzandipe bashi o Roma soske lenge I kultura dikelape ko chib, religija, muzika, mitija. Romano foklor si spojka mashkar tradicija thaj kultura kote sikavelape o muzikakoro baripe thaj soj majvažno pozitivikano ruhi save so vazdela e romen.

“ Mangava te vakerav kaj o foro sakova dive kerla buti bashi poshukar e romenge thaj akava si dokaz kobor keraja bashi i romani khedin. O Roma si but važna dzene baši amaro sasoitnipe ko Zaječar kote isi paše 2 milje . O Foro sekana ka teloikerel asavke manifestacije soske asavke bukencar arakelape i kultura jeke dzijaneskiri., vakergja ko praviba o Festivali Marija Markovič dzeno ko dizjakoro konsili ki foRO Zaječar.

Ko festivali trujal o kherutno Društvo Roma Zaječar lele than thaj dzene Kulturno umetnikane khedina ROM taro Bor khedipe taro dizutne Ternipe taro Pirot, sar thaj specijalno misafiri KUD Yoran Gajič taro Rgotine.

“ I publika vakerela kaj si shukar thaj vakerela kaj tribul te kerale te ovel tradicionalno. Akava si shukar buti kote so o Roma vaydena  I kultura thaj tradicija kote so isi sa pobut terne Roma me sar prezidenti ka kerav sa te šaj negujnajala , arakajala tah sikavaja I kultura e manushenge, vakerela o Miljan Rasič prezidenti ko Amalaipe Roma Zaječar.

Organiyatorija sio Dzijaneskoro teatro Timočke Krajine’ Centar ya Kultura “ Zoran Radmilovič” ko butikeriba e Amalipaja  Roma Zaječar dzikote teloikerdo taro Foro Zaječar.


Sali MemedNovember 10, 2018
Muki.jpg

1min53

Од 9 до 10 ноември траеше уништувањето на имотот на евреите еврејските синагоги, апсења на голем број на мажи и момчиња од еврејско потекло , и почетокот на отварањето на концетрационите логори ширум Германија, со кој започна холокаустот,

Причината за овој злочин е изјавата на Адоф Хитлер дека Евреите не можат да се асимилират, иако зад ова ноторна лаж постоеше сосема друга причина.

Денес после 80 години повеќе вакви изјави слушаме од поголем број на шефови на ЕУ држави и политичари , но овој пат не се споменуват Евреите туку Ромите.

Растот на десницата во Европа добива се повеќе и повеќе влијание, охрабрувајќи ја моќта на десничарски лидери. Овој тренд не се води само од постарите генерации, туку и од припадниците на помладата популација.

Овој растечки тренд на десницата и нејзините расистички изјави, стереотипи, потпомогнати од многу медиуми се темелите на се почестите напади кон ромите и нивните населени места кои резултираа со убиства, физички малтретирања и ширење страв кон ромското население во поедини европски држави, кои пак или се делимично или воопшто правно процесуирани.

За жал не заинтересираноста на ромската популација кон ова зло кое надоаѓа, немањето единство, немање кординација помеѓу самите роми помеѓу државите во кои живеат, селективната правда, само наречените ромски амбасадори, ромски светски лидери и голем број на НВО мижат пред овој голем проблем давајки амин кон растот на дискриминацијата и расизмот кон ромската полпулација.

Иако Европскиот Парлемент донесе одлука на забрана за користење расистички национални говори кои содржат национална омраза, ЕП не ги користи своите механизми во прав смисол на зборот за борба против ова расистичко зло.

Доколку и понатаму ги затвараме очите, доколку и понатаму живееме во мислите дека тој проблем е во друга држава, ке биде касно да го спречиме поновиот холокауст.

Како што кажа Перикле „Тајната на слободата лежи во храброста.“

Мозес Соломон (Мухадјер Сулејман)


Sali MemedNovember 7, 2018
6904aa5aa8b8cc114409d4781f1394b4_w650.jpg

1min150

Kriminalno bande an i Germania organizirime anena sine persone taro majčoroli kategoria , kote desave mediumia notirinen kaj odola čorole manuša sine majbuter Roma hohavne čhiven len sine an i buti thaj palal odova upral odoja funda lena sine finansisko suporto sar lungovakteskere bibuti , paralelno sikavibaja hohavne informacie olengere thaneske taro dživdipa thaj membria an i jekh familia.

Masekoskoro finansisko suporto bašo lungovakteskoro bibukjarno si 409 eura, numa odothe trubul te dopheren pe em aver beneficie bašo čhavorikne dodende love thaj suporto ko pukjibe renta e khereske -apartmano.

Majbaro numero aktia si kerde ko majbaro urabno regiono sar so si o regiono an o Rur.

E germaniakoro govermento vakerel kaj o funkcioneria an o themakere ofisia bukjarnipaske prekal so kerel pe sine i kalkulacia thaj pukjibe o socialno love , sebepi baro forma buti thaj deficiti taro personali an o odola ofisoa , na sine an i situacia te keren majbari kontrola okola so aplicirinen sine baši akaja forma suporto so kergje than te keren pe akala anomalie.


Sali MemedNovember 5, 2018
1.jpg

1min86

Sebepi sumnalesko dive e romane chibjake, ani Kroacija katar 3 dzi 5 novembro, ikergja pe kedipe ki tema milja bersha romengere migracije. Ko kedipe lele than romane longvistija o Marsel Kurtijade, Gjorgje Sarau, i profesorka katar Indija Shashi Bala, o Deputati Samka ibraimovski thaj romane aktivistija.

Akava bers nishankerena pe 10 bers sar so stembilingja pe o romano lavzako katar deputato ko kroacijako Sabori Veljko Kajtazi.

O oficijalno nishankeribe ikergja pe ko 5 novembro ani Kroacijaki akademija bas dzanipe thaj vigjani. Ko utsavalipe lele than funkcionerija katar kroacijako politikano dzivdipe, romane biradzakere organizacije thaj prezententija katar diplomatijakete korestar.

Dende si duj pursakoja Feren Stojka bas resarina ko butikeribe ko romane puciba e aktiviteske Orhan Galjus thaj Santino Spineli.

Ko muzikako kotor lele than i muzikani kupa Alexian grup telo sherutnipe katar profesori Santino Spineli Alexsijan.

Ki Makedonija o utsavalipe bashi 5 noemvri  dive e romane chibjakoro ka utsavalinelpe ko gavaermento ko 09 noemvri 2018 bersh


Sali MemedNovember 5, 2018
Slika.jpg

2min118

Akava dive si notirime an o 2015 berš tari rig taro UNESKO thaj akharel te arakhel pe i romani čhib thaj i tradicia em moldipa e romane jekhinake sakote an i lumia.

„I čhib jekeh naciake si šerutno faktori taro kulturakoro thaj nacionalno identiteto . O numero taro Roma an i Europa si maškar 12 thaj 15 milionia Roma . Pobuter taro 60% an o thema ko Ost thaj Purab ost Europa kerel pe i romani čhib” vakerena o informacie.

Ki notacia e 5 Novembro o thema thaj o institucie sakote an i lumia trubul te den piro dopherdo akto ki majlačhi integracia e Romenge.
Ko buteder thema si kerdi diskusia ko učeedukaciakere institucie te oven studie an i romani čhib a ko desave olendar akana akava realizirinel pe taro faktori soske isi studentia magistria prekal romologia”.

Ko vakti taro avgo Romano lumiakoro Kongreso an o 1971 berš an o London i romani čhib sine oficialno akcpetirime e Romengiri an i Europa, thaj odova si notirime an i Europakiri deklaracia an o regionalno than minjoritetengoro čhibja an o Europakoro Konsilo. Ko pobuter taro 60% an o thema tari Purab thaj Utar Europa keren i romani čhib.

Aso o ISO standardia , i čhib si čhivdi an i grupa makro čhibja thaj si ikerdi taro efta telal – čhibja jali bare dijalektia. Majbaro dijalekto si o vlaškoromano so si trujal 1.5 milionia so keren i vorba , palo odova avena balkanskoromano, karpatskoromane, sintiskoromane, velškoromane , kalofinsko thaj baltikromano dialekto.
Ko jekh sar minjoritetengoro čhib oficialno si akceptirime an i Makedonia, Srbia, Slovenia, Ungaria, Germania, Romania, Rusia, Norvegia, Švedia thaj Finland.


Sali MemedNovember 2, 2018
pasoshii-makedonija-24vakti-1.png

5min2092

Од 1 јануари во Германија ќе стапат сет измени на трудовото законодавство со кое оваа држава ќе ги отвори вратите за доселениците

Во овој момент, најразвиената економија во Европа има недостиг од дури 1.2 милиони работници, а Бизнис заедницата ја обвинува бирократијата како виновник за загуба од 30 милијарди евра бидејќи голем број работни места остануваат празни.

Заедно со коалиционите партнери, канцеларката Меркел договорила од 1 јануари да се поедностави процесот за вработување на странски работници.

Новите измени предвидуваат личноста да може на шест месеци да дојде во Германија и на свој трошок да бара работа.

Во случај да има договор со работодавец во Германија, ќе добие работна, но и виза за престој, во германскиот конзулат на државата од каде доаѓа.

Засега овој вид на аранжман беше можем само ако работодавецот докаже дека на германскиот пазар нема работници за работа за кои се ангажира странец. Сега таа одредба се брише.

Според извештаите на владиниот и невладиниот сектор, работниците од екс ЈУ земјите се посебно барани. Таму ги почитуваат како вредни и одговорни.

Прочитајте и огласи за работа во оваа држава: ПЛАТА 800 – 1000 ЕВРА -Можност за работа и престој во Улцен, Германија

Во северна Германија, во близина на Хамбург, постои можност да се заврши школување за геријатриска медицинска сестра / геријатриска сестра во областа на Улцен (Долна Саксонија). Станува збор за тригодишна обука која се одвива во училиште, старечки дом или во мобилна служба за нега.

На обуката може да се пријават 20 кандидати кои ги исполнуваат следните услови:

– Четиригодишно средно образование
– Сте мотивирани и силно заинтересирани за работа на професија геријатриска медицинска сестра
– Степен на познавање на Германски јазик (Б1 ниво)

Компанијата нуди:

– Тригодишен договор за обука (плата 800-1.000 евра, здравствено и пензиско осигурување)
– По успешното завршување на школувањето, преземањето ќе се одвива во неопределен работен однос
– Атрактивна такса за учење
– Помош со пристигнување и пребарување на станови
– Обуката е бесплатна за вас.

Дали сте заинтересирани?

Испратете го своето CV на Georg.Schiel@gmx.de на германски, англиски или српски јазик)

ЛИНК ДО ЦЕЛИОТ ОГЛАС

Сакате да работите во Германија? Научете ги овие 11 зборови. И да, бирократија е едниот од нив!

Büro(kratie)/Бирократи

Многумина не работат во канцеларија, но доколку работите во Германија, канцеларија се вика „Büro“. Се разбира, од биро до бирократија нема голема разлика и многу канцеларии во Германија го исполнуваат стереотипот со тоа што ги ставаат работите во кутии, наместо да размислуваатнадвор од нив. Ова може да доведе до многу „Amtsschimmel“ што во буквален превод значи канцелариска мувла.

Chef/Шеф

Секој вработен во Германија има „Chef“. Тоа е нивниот претпоставен и не, тој не готви за нив. Доколку претпоставениот е жена, тогаш се вика„Chefin“. Зборот е предизвик и „лажен пријател“ за Германците кои учат англиски јазик. Но, зарем не би сакале да имате личен готвач? Тојлуксуз е резервиран само за врвните директори – кои немаат претпоставени.

Telko/Телко

Добрата комуникација е клучна за успешно завршување на работите, нели? Во модерниот и глобализиран свет сите со кои треба да комуницирате не се во вашата зграда. За голем број од вработените, телефонските конференции, „ Telefonkonferenz “, се секојдневна рутина.

Германците сакаат да ги кратат зборовите па така „Telefonkonferenz“ станува „Telko “.

Gleitzeit/Глајтцајт

“Gleitzeit” – во буквален превод значи „лизгаво време“ и е сон за сите кои не се ранобудци. Тоа е флексибилно време. Додека колегите го пијат третото кафе во 9:59 часот наутро, можете да дојдете на работа пред да почне најдинамичниот дел од работниот ден. Но, тоа можете да го направите само доколку некој од вашите колеги не закажал „Telko “ во 8 часот.

Kantine/Кантине

Јадењето на топол оброк за ручек е многу важно во Германија. Голем дел од компаниите нудат „Kantine“, односно кафетерија/кантина каде штоможе да се најдат традиционални јадења. Доколку внимавате на вашата тежина, тогаш добра идеја би било да си понесете јадење од дома. Восекој случај, кога Германец ќе види дека јадете ќе ви рече “Mahlzeit”, односно „пријатно јадење“.

Quereinsteiger/Кверајнштајгер

Во Германија, вообичаено е луѓето да работат во полето во кое биле образувани и долго да останат на тоа работно место. Неретко е многу тешко да ја промените работата затоа што голем дел од работодавачите очекуваат дипломи и сертификати од нивната област. За оние кои успеаваат да се преориентираат има посебен збор: “Quereinsteiger”, што во буквален превод значи – страничен сурфер.

Ausgleichstag/Аусглајхстаг

Работевте прекувремено во последно време? Тогаш време е да ги земете заработените пари и да одите на „Ausgleichstag“, односно да земете слободен ден за компензација. Доколку имате само еден ден и живеете на северниот брег, можете да прошетате по плажа. Но, доколку ви се собрани повеќе денови, имате доволно време да организирате некое подолго патување. Само мобилниот телефон оставете го дома.

Betriebsrat/Бетрибсрат

Да се биде фер е приоритет во германската работна средина и секоја компанија задолжително мора да има „Betriebsrat“, односно совет на вработени кои ги застапуваат своите колеги. Тие се медијатори и ги олеснуваат преговорите со менаџментот со цел да се осигураат дека сѐ тече како што треба. Ако размислувате да се кандидирате за некоја јавна функција, „Betriebsrat“ е добро место за почеток.

Gleichstellungsbeauftragte/Глајхштелунгсбеауфтрагте

Терминот значи „одговорно лице за обезбедување на еднакви можности“. Позади импресивната титула, стои важна улога која обезбедува ферработна средина. Овие лица учествуваат во процесот на регрутирање на нови работници и се присутни на интервјуата. Нивната задача е да сеосигураат дека жените, лицата со попреченост и малцинствата имаат исти можности при вработувањето како сите други.

Elternzeit/Елтернцајт

Се преведува како „време за родителите“, но во пракса тоа е всушност „време за децата“. Стапката на новородени во Германија е толку ниска штопотенцијалните родители се мотивираат со 12 до 14 месеци платено отсуство од работа, т.е. „Elternzeit“, а по раѓањето на детето, на родителите им гарантирани следните 3 години на работното место.

Feierabend(bier)/Фајерабенд(биер)

Сите добри нешта имаат крај (дури и работниот ден). Во Германија, тогаш започнува забавата (дури и за канцеларката). Крајот на работниот денсе нарекува „Feierabend“- „време за забава“. За освежителниот пијалок во кој речиси сите возрасни уживаат на крајот на денот има посебен збор„Feierabendbier“, односно пиво за крај на работниот ден.


Sali MemedOctober 21, 2018
severin.jpg

2min780

O Bugarini an o pandžtodi vakergja kaj kergja atako upral i Viktoria Marinova , tečevizisko žurnalistka kaskoro mudaripa kergja bari internacionalno debata soske majanglal dikhlja pe sar likvidacia taro politikane motivia.

O Severin Krasimirov (21) si došakerdo kaj kergja seksualno atako thaj mudaripa ekstremno formaja upral i Marinova thaj sine an o pritvor.

O bugarsko nacionalno radio vakerel kana legaren le sine an o kriso ki diz Ruse ov kerel sine lafi e žurnalistoncar.

„Na džanav so ulo . Našti dav man akana sa an i godi. Gelum odori em khuvgjum la oj peli. Mangljum te džav mange ama oj astargja man” vakergja o Krasimirov e žurnailistonge ko holi ko kriseskoro ofisi, vakerel o Rojters.

„Oja došalo sium but mange bibahtalipe. Našti pakjav kaj kergjum akava” vakergja o Krasimirov rovljarde krloa kana pučle le o žurnalistia dali si le plani akava te vakerel le thaj anglal o Kriso.

Palo odova ov bašo Rojters vakergja kaj na sine pučlo te vakerel akale motivonge. Dži kote ovel krisime šaj te ovel savakteskere phanlipaja bizi šansa te ikljol taro phanlipa.

I Marinova (30) sine legarutni an i televizia an i emisia regionalno aktenge ki lokalno televizia an o Ruse. Olakoro trupo sine arakhle an o jekh parko trujal i len Dunav ko 6 oktomvri. I policia vakergja kaj sine mardi , sekusalno atakujme thaj muli taro tasavipa.


Sali MemedOctober 4, 2018
Hrvatska-1280x853.jpeg

1min84

E Asavke percepcijaja arakhenpes o Roma.

Phanel pe lenge i motivacia, a e edukaciakere institucie vakeren lenge te čhinaven majodorig soske odoja si lenge majlačhi opcia!.

Notirinelape i 20 beršengiri Martina Oršuš. Oj buteder droma arakhalja pe akale momentoa ko vakti tari olakiri edukacia, numa akana sar agorkjergja medicinaki siklovni, udžarela bahtale o starti taro akademsko berš ko medicinakoro fakulteti.

Isi phravdi diskriminacia, numa planirinava te magistririnav thaj te ovav profesori te šaj te dav motivacia e Romane čhavenge soske e profesoren isi len bari rolja andi lengiri edukacia. DIsave Romenge den pe dujengiri ki siklane-škola salde te chiden pe olendar, thaj na udžaren majbut sukceso o korkoro čhave da pakjana kaj ola našti keren majbut andi piri edukacia. But si importantno o suporto taro paše familia thaj jeria, vakerel i Martina.

Sar so notiringja o Albert Ajnštajn : ” Lokheste si te phage jekh manušikano digri, tari diskrimacija mujal nekaste, so sikavela kaj trubul but bari buti te keren o Roma te šaj đan anglal.

 

Link: https://www.vecernji.hr/vijesti/neki-romima-samo-daju-dvojke-da-ih-se-ri…


Sali MemedSeptember 21, 2018
Srbija.jpg

2min88

O Ahmed Ademović si biame 1873 berš an o Leskovac so ko odova vakti sine telal Osmanlisko thagaripa. Sine le pandž berš kana palo Srpsko – Turkiakoro maripa thaj o Berlinsko Kongreso reslja statusi sar themutno an o Thagaripa Srbia.

Ov sine kotor thaj tari Srpsko askeri ki Jekhto Srpsko armada sar trubači kote pire heroizmoja kergja iranipa an o pendžarutno Kumanovsko mariba ko 24 oktomvri 1912 berš.

Odoleske sine dendo leske ordeni Karagjorgjevo čeren mačencar . Odoja viktoria e Srbiake sine irame o Kosovo. O Ahmed sine Rom. Trujal o ordeni ko jekh khuvgja ko sikljojbaskere lila an o rusko thaj francusko askereskere akademie sar egzamplo kote o džanlipa jekhe normalno soldateske šaj te iranel jekh maripa thaj odolea thaj i historia.

Ko jekh an i mahala Mirijevo ki komuna Zvezdara an o Beograd, leskoro anav legarela jekh drom.

O dujto Rom si o Rustem Sejdić biame an o 3 januari 1892 berš ko gav Bojnik trujal Leskovac. Ov da sine trubači an o pendžardo Dujto pešadiakoro polko e srpakso askereske “Knjaz Mihajlo”. Odova polk sine a kotor e Moravsko diviziake. O Sejdić sine ki jekhto četa ko Trinto bataljoni odole polkoske.

Palo o baro maripa o Sejdić sine phursarkedo Albansko spomenica, soske e srpsko askerea nakhle prekal i Albania , numa bibahtake na džanel pe i data kana ov mulo.

Numa džanel pe kas oleskoro unuko o pendžardo trubači Feat Sejdić (1941 – 2017), „Thagar an i Guča„ thaj „Thagar e trubake„ si manuš so bašavgja e Titoske, e Thagarutnake Elizabeta II e Šarl de Gol thaj Orson Vels.

Diferencijaja taro Ademović e Sejdić panda nane le anav nesave dromeske an i Srbia.

Link: http://www.telegraf.rs/zanimljivosti/zabavnik/2986155-dva-roma-dva-trubaca-dva-srpska-junaka-na-pomen-ahmeda-ademovica-i-rustema-sejdica-dize-se-sa-stolice-i-staje-u-stav-mirno



Bašo Amenge


Grupa taro terne Roma intelektualcija, novinarija, web dizajnerija, tehničarija, montažerija thaj javer personali savo so isilen baro iskustvo ki piri buti rodingje te keren nesto nevo ko mediumsko internet than ki Makedonija. Palo beshiba ko sostanok taro timi taro 24vakti.mk angjape decija kaj ko akava momenti falinela jek romano web tv portali savo ka nudinel pravilno, kvalitetno, informacija baši o Roma. Adaleske formiringape o www.24vakti.mk  ko adava sostanok čivgjem akala celija thaj pričine soske te formirina o jekutno romano web tv portali 24vakti.mk

24Vakti © Copyright 2015 – 2017, Sa o nijamija si protektirime